Nội dung chính
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính đã ký Quyết định 88/QĐ-TTg ngày 15/01/2026, khởi động dự án quy hoạch bảo tồn, tu bổ và phục hồi Di tích Lịch sử Quốc gia Đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, mở ra cơ hội phát triển du lịch lịch sử cho tỉnh Tây Ninh.
Phạm vi và quy mô dự án
Quyết định xác định khu vực nghiên cứu rộng khoảng 291,25 ha, bao gồm toàn bộ Khu bảo vệ 1 và 2 của ba di tích thành phần: Căn cứ Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam, Căn cứ Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam và Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, cùng tuyến đường giao thông liên kết dài 25 km.
Trong đó, diện tích thực tế lập quy hoạch chi tiết là 241,25 ha, chia thành:
- Di tích Căn cứ Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam: 30 ha (Khu bảo vệ 1: 2,08 ha; Khu bảo vệ 2: 27,92 ha)
- Di tích Căn cứ Chính phủ Cách mạng lâm thời: 60 ha (Khu bảo vệ 1: 2,47 ha; Khu bảo vệ 2: 57,53 ha)
- Di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam: 151,25 ha (Khu bảo vệ 1: 70,00 ha; Khu bảo vệ 2: 81,25 ha)
Đối tượng nghiên cứu
Quy hoạch tập trung vào các yếu tố:
- Di tích lịch sử gắn liền với các sự kiện cách mạng và các đồng chí lãnh đạo cao cấp.
- Không gian cảnh quan và đa dạng sinh học của Vườn quốc gia Lò Gò‑Xa Mát.
- Giá trị văn hoá phi vật thể: lễ hội, tín ngưỡng, phong tục tập quán.
- Yếu tố kinh tế‑xã hội, môi trường và các chính sách liên quan.
Mục tiêu chiến lược
Quy hoạch nhằm:
- Bảo tồn, tôn tạo và phát huy các giá trị lịch sử, văn hoá, cảnh quan‑sinh thái của di tích.
- Phục dựng khung cảnh căn cứ dựa trên tư liệu nghiên cứu, đồng thời tích hợp phát triển du lịch bền vững.
- Kết nối di tích với các điểm du lịch khác trong tỉnh Tây Ninh và khu vực Đông Nam Bộ, tạo ra chuỗi sản phẩm du lịch đa dạng.
- Giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ tương lai, nâng cao nhận thức cộng đồng về di sản.
Phân tích hiện trạng và đề xuất
Đánh giá hiện trạng bao gồm:
- Thu thập và bổ sung tư liệu, tài liệu lịch sử; phỏng vấn nhân chứng để hoàn thiện hồ sơ di tích.
- Khảo sát các yếu tố lịch sử, văn hoá, xã hội, sinh thái và tín ngưỡng liên quan.
- Kiểm tra công tác quản lý, bảo vệ và mức độ tham gia của cộng đồng.
- Rà soát các dự án đầu tư hiện có, nguồn lực tài chính từ ngân sách nhà nước và vốn xã hội hoá.
Đề xuất chính:
- Xác định ranh giới khu vực bảo vệ, khu vực cảnh quan văn hoá và khu vực hạn chế xây dựng.
- Kiến nghị điều chỉnh mở rộng hoặc thu hẹp ranh giới dựa trên kết quả khảo sát.
- Định hướng bảo quản, tu bổ, phục hồi với nguyên tắc hài hòa giữa di sản vật thể và môi trường tự nhiên.
- Phát triển các sản phẩm du lịch lịch sử‑văn hoá: tour tham quan, nhà trưng bày kỷ vật, lễ hội truyền thống.
- Liên kết quy hoạch di tích với quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh để đảm bảo tính đồng bộ và tối ưu nguồn lực.
Những bước thực hiện này không chỉ bảo vệ di tích mà còn tạo động lực kinh tế‑xã hội cho tỉnh Tây Ninh, nâng cao vị thế của khu vực biên giới trong mạng lưới du lịch Đông Nam Bộ.
