PNJ, một trong những thương hiệu bán lẻ trang sức hàng đầu Việt Nam, hiện đang đối mặt với thách thức quản trị khi công ty con PNJP – “nhà máy in hàng” – bị thanh tra Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chỉ ra các vi phạm về phòng, chống rửa tiền và thuế.

Thanh tra NHNN chỉ ra hai tồn tại của PNJP

Trong nhiều năm, PNJ đã xây dựng một chuỗi cửa hàng phủ khắp cả nước, tạo nên một hệ sinh thái sản xuất‑chế tác‑phân phối khép kín. Tuy nhiên, Kết luận thanh tra số 01/KL‑TTRA ngày 31/12/2025 cho thấy công ty con PNJP, 100% vốn của PNJ, đã vi phạm một số quy định quan trọng.

1. Vi phạm phòng, chống rửa tiền (AML)

• Không kịp thời phân công và đăng ký thông tin cán bộ chịu trách nhiệm.
• Sai sót trong lưu trữ hồ sơ nhận dạng khách hàng (KYC).
• Báo cáo giao dịch lớn không đáp ứng thời hạn quy định.

2. Sai sót trong kê khai thuế

PNJP đã khai không đúng kỳ tính thuế đối với một số nghiệp vụ kinh tế phát sinh. Dù không gây thiếu thuế thực tế, lỗi này vẫn vi phạm Luật Quản lý thuế 2019.

PNJP: “Nhà máy in hàng” ẩn sau doanh thu chính của PNJ

Theo báo cáo tài chính hợp nhất, PNJP gần như “vô hình” vì các giao dịch nội bộ được loại trừ khi hợp nhất. Tuy nhiên, thực tế vận hành cho thấy PNJP là trung tâm sản xuất vàng, bạc, đá quý – mảng doanh thu chính của tập đoàn. Trong quý III/2025, doanh thu thuần của mảng này đạt hơn 8.096 tỷ VNĐ, chiếm gần 100% tổng doanh thu hợp nhất của PNJ (8.135 tỷ VNĐ).

Điều này đồng nghĩa với việc nếu PNJ là mặt tiền bán lẻ, thì PNJP chính là “nhà máy in hàng” tạo ra lợi nhuận cốt lõi.

Quản trị chồng chéo – Rủi ro hệ thống

PNJP do bà Cao Thị Ngọc Dung – Chủ tịch HĐQT PNJ – kiêm Chủ tịch HĐTV, và bà Trần Phương Ngọc Thảo – Tổng Giám đốc, điều hành. Mô hình này không phải là hiếm trong các tập đoàn gia đình Việt, nhưng khi cấu trúc trở nên phức tạp, các “khoảng cách thể chế” giữa công ty mẹ và công ty con có thể tạo ra rủi ro chuyển giá, xung đột lợi ích và giảm tính minh bạch.

Trong bối cảnh ESG ngày càng được nhà đầu tư và các cơ quan quản lý quốc tế chú ý, những “vết xước” dù nhỏ cũng có thể được diễn giải thành rủi ro hệ thống, ảnh hưởng đến niềm tin và giá trị thị trường.

Hướng đi cho PNJ

Thanh tra NHNN đã ban hành Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 196/QĐ‑XPHC ngày 10/12/2025 và đưa ra 03 kiến nghị, 02 khuyến nghị nhằm cải thiện:

1. Tăng cường cơ chế kiểm soát nội bộ, đặc biệt trong phòng, chống rửa tiền.
2. Đảm bảo khai báo thuế đúng kỳ và đầy đủ.
3. Rà soát lại cấu trúc sở hữu và vai trò quản trị giữa công ty mẹ và công ty con để giảm “hộp đen” trong quản trị.

Nhà đầu tư sẽ quan tâm không chỉ đến mức phạt mà còn đến việc PNJ có thực hiện tái cấu trúc hệ thống kiểm soát nội bộ, tách bạch rõ ràng vai trò quản trị‑điều hành‑sở hữu và nâng chuẩn AML, thuế lên tiêu chuẩn khu vực hay không.

Kết luận

PNJ đã chứng minh khả năng mở rộng quy mô mạnh mẽ, nhưng hệ thống quản trị và tuân thủ vẫn cần bắt kịp tốc độ phát triển. Khi doanh thu lên hàng chục nghìn tỷ, việc dựa vào “niềm tin” cá nhân không còn đủ; một khung kiểm soát chặt chẽ, minh bạch và phù hợp ESG sẽ là yếu tố quyết định để duy trì niềm tin của nhà đầu tư và các cơ quan quản lý.

Bạn nghĩ gì về mô hình công ty con “nhà máy in hàng” trong các tập đoàn lớn? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật những phân tích sâu hơn về quản trị doanh nghiệp.